18-65 Yaş arasında, ağırlığı 50 kg
üzerinde, önemli bir sağlık sorunu olmayan kan merkezine kan vermek
için geldiğinde yapılan muayenede sağlığı uygun olduğu tespit edilen ve
hemoglobin düzeyi uygun olan herkes 3 ayda 1 kez, yılda toplam 4 kez
kan bağışında bulunabilir. 

KAN BAĞIŞINA UYGUNLUK İÇİN ARANAN KRİTERLER

(NewYork Blood Center “Criteria For An Acceptable Donation”dan

kısmen alıntı yapılmıştır)

1. Kendinizi iyi ve sağlıklı hissediyor musunuz?

Kan bağışı öncesinde yorgun ve uykusuz olmamanız tercih edilir. Kan
bağışından önceki öğünde bir şeyler yemiş olmanız ve aç karına kan
bağışlamamanız önerilmektedir. 

2. Viral hepatit geçirdiniz mi? Viral
hepatitlerle ilgili test sonuçlarınızda herhangi bir pozitiflik var mı?
10 yaşından sonra bulaşıcı sarılık geçirenler, B ve C sarılığı
testlerde pozitif olduğu tespit edilmiş olan bireyler hiçbir zaman kan
bağışında bulunamazlar.

3. Son 12 ay içinde size; kan transfüzyonu yapıldı mı? Organ
veya doku nakli yapıldı mı? Akupunktur, dövme, cildinizin herhangi bir
yerini deldirme (kulak deldirme vb) işlemi yaptırdınız mı? Bu sorulara
cevabınız evet ise 12 ay süreyle kan bağışı yapmamalısınız.

4. Son 12 ay içinde; bulaşıcı sarılığı olan biri ile yakın temasınız

(örneğin cinsel ilişki) oldu mu?

Bu soruya cevabınız evet ise 12 ay kan bağışı yapmamalısınız.

5. HIV (AIDS) testiniz pozitif mi ?

HIV pozitif olanlar hiçbir zaman kan bağışı yapamazlar.

6. Son 3 yıl içinde sıtma (malarya) hastalığı geçirdiniz mi?

Son 3 yıl içinde sıtma hastalığı geçirenler kan veremezler. Sıtma
hastalığının salgın olarak bulunduğu coğrafi bölgelerde 6 aydan fazla
kalanlar 2 yıl süre ile; 6 aydan az kalanlar ise 12 ay kan bağışında
bulunamazlar.

7. Aşağıda sıralanan ilaçları kullandınız mı?Tegison,
Akutan, Proscar, Propecia, Soriatane. Tegison (etretinat) sedef
hastalığının tedavisinde kullanılan bir ilaçtır ve bu ilacı alanlar
hiçbir zaman kan veremezler. Soriatane (acitretin) de aynı hastalığın
tedavisinde kullanımakla beraber son doz alımından 3 yıl sonra kan
bağışı yapılabilir.

Aşağıdaki ilaçları alanlar, ilacın son dozunu aldıktan 1 ay sonra kan bağışında bulunabilirler:

Akutan (isotretinoin) akne tedavisi için kullanılır.

Proscar (finasteride) iyi huylu prostat bezi büyümesinin tedavisi için kullanılan bir ilaçtır.

Propecia (finasteride) saç dökülmesi için kullanılan bir ilaçtır.

8. Hiç beyin ameliyatı oldunuz mu?

Dura mater grefti uygulanan kişiler kan bağışı yapamazlar.

9. Son 12 ay içerisinde hangi aşıları oldunuz? Bazı
aşılar kan bağışı için süre kısıtlaması getirmezken bazıları 12 aya
kadar kan bağışı için engel teşkil edebilmektedir. Aşılar; bağış
öncesinde doktora bildirilmelidir.

10. Şu anda mevcut bir solunum yolu rahatsızlığınız var mı?

Soğuk algınlığı geçirenler şikayetlerinin kesilmesinden 3 gün sonra kan
bağışı yapabilirler. Diğer solunum rahatsızlıkları olanlar muayene
sonucuna göre kan merkezi doktoru tarafından değerlendirilirler.

11. Herhangi bir kalp, akciğer, böbrek hastalığınız; kan hastalığınız, anormal kanamalara eğilim,

kanser hastalığınız var mı? Bu
tür hastalıklar hastalığın derecesine ve tipine göre kan merkezi
doktoru tarafından değerlendirilerek donörlük için uygun olup
olmadığınıza karar verilir. Örneğin kalp enfarktüsü geçiren bir kişi
kan veremez. Burada değerlendirme kriteri; kan bağışının kanı verecek
kişinin sağlığını olumsuz etkilememesi ve bağışlanan kanın verilecek
hasta için güvenli bir kan olmasıdır.

12. Son 1 ay içinde her hangi bir tıbbi tedavi gördünüz mü, bununla ilgili ilaç kullandınız mı? Esasen
ilaçların büyük bir çoğunluğu kan bağışı için engel teşkil
etmemektedir. Örneğin hipertansiyon için kullanılan ilaçların çoğunluğu
kan bağışı için engel teşkil etmemektedir. Ancak kanı verecek kişinin
tansiyonu kabul edilir sınırlarda olmalıdır. Diğer taraftan aspirin
gibi trombosit fonksiyonlarını etkileyen bazı ilaçların alımı söz
konusuysa bu ilaçları alan donörler 3 gün süre ile trombosit
süspansiyonu için kan veremezler, ancak tam kan veya eritrosit
süspansiyonu için bağışçı olabilirler.

Lütfen kullandığınız ilaçları kan merkezi doktoruna bildiriniz!

13.Son 24 saat içinde aşırı miktarda alkol aldınız mı?

Alkol
vücudumuzda sıvı kaybına neden olur. Son 24 saatte aşırı miktarda alkol
alınması kan bağışına engel teşkil eden bir durumdur.

14. Son 1 yıl içinde herhangi bir ameliyat geçirdiniz mi? Özellikle kan
kaybının söz konusu olduğu ciddi bir kaza geçirdiniz mi? Kadınlar
için: hamilelik, doğum oldu mu? Ameliyat geçirenler, ameliyat sürecinde
kan nakli almışsa 1 yıl süre ile kan veremezler. Ameliyat sürecinde kan
nakli alınmamışsa iyileştikten 6 hafta sonra kan bağışı yapabilirler.
Hamile kadınlar, hamilelik döneminde kan veremezler. Doğumu takiben 6
hafta sonra kan bağışı yapılabilir.

15. Ağırlığınız 50 kg ve üzerinde mi?

50 kg altında olanlar kan bağışı yapamazlar. Ayrıca boyuna göre olması
gereken ağırlıktan çok düşük olan kişiler kan bağışında bulunamazlar.

16. Yüksek risk içeren aktiviteler: Damardan uyuşturucu bağımlılığınız var mı?

Erkek erkeğe cinsel ilişkiniz oldu mu?

Pıhtılaşma faktör konsantresi ile tedavi oldunuz mu?

HIV (AIDS) Pozitif misiniz?

Para karşılığı cinsel ilişki yaptınız mı?

Cinsel yolla bulaşmış bir hastalık geçirdiniz mi?

Yukarıda sayılan riskli aktiviteleri yapan biri ile cinsel ilişkiniz oldu mu?

AIDS hastaları, damardan uyuşturucu kullananlar, HIV pozitif olanlar,
erkek erkeğe cinsel ilişki yapmış olanlar, faktör konsantresi kullanan
hastalar ve bütün bu gruplardan herhangi biri ile cinsel ilişkisi
olanlar hiçbir zaman kan bağışı yapamazlar!

17. Hemoglobin ve hematokrit düzeyleriniz normal mi?

Hemoglobinin normal seviyesi Erkeklerde:13-18 gr/100ml

Kadınlarda:12-16gr/100ml

Kan bağışı yapabilmek için hemoglobin düzeyi en az 12.5/100ml gr ve en
çok 20 gr/100 ml olmalıdır. Bunun üstü ve altı değerler söz konusuysa
kan bağışı alınamaz. Hematokrit normal seviyesi Erkeklerde:%45 - %52

Kadınlarda:%37 - %48

Kan bağışı yapabilmek için hematokrit düzeyi en az %38 ve en çok %60
olmalıdır. Bunun üstü ve altı değerler söz konusuysa kan bağışı
alınamaz.

18. Vücut ısısı miktarı:Muayenede 37.5 C0 den fazla vücut ısısı olanlar kan bağışlayamaz.

19. Nabız atış sayısı:

Dakikada 50 – 100 olmalıdır. Bu değerlerin altında veya üstünde ise kan bağışı alınamaz.

Ayrıca nabız normal ritimde olmalıdır.

20. Kan basıncı (tansiyon):Sistolik (büyük) tansiyon 90 – 180 mmHg arasında

Diyastolik (küçük) tansiyon 50 – 100 mmHg arasında olmalıdır.

Yapılan muayenede tansiyonu bu değerler arasında çıkmayan bağışçılardan kan alınamaz.

21. Yaş sınırı:18 – 65 yaşında olanlar kan bağışlayabilirler.

22. Ne sıklıkla kan bağışlanabilir?

3 ay aralıklarla yılda 4 kez kan bağışlayabilirsiniz.

KAN BAĞIŞI İÇİN BAŞVURDUĞUNUZDA KENDİ SAĞLIĞINIZ VE GÜVENLİ KAN TEMİNİ
İÇİN GEREKLİ SORULAR SORULACAK VE MUAYENENİZ KAN MERKEZİ DOKTORU TARAFINDAN YAPILACAKTIR
.